Rijksmonument: de Wiebenga graansilo 

Naar de huidige opvattingen wordt het graan silogebouw uit 1914 gezien als belangrijkste cultuurhistorische waardevolle object op het Noordkade-terrein.

Op 19 oktober 2001 is de graansilo op het CHV-terrein aangemerkt als Rijksmonument. Op ontwerptekeningen van Louis Kooken, die de overige bebouwing rond de graansilo ontwierp, wordt het silogebouw als een bestaand object neergezet, het is niet tot in detail uitgewerkt. Recent onderzoek heeft aangetoond dat het ontwerp van de hand van de vooraanstaand architect J.G. Wiebenga is.



Wiebenga begon zijn carrière als ingenieur bij een betonconstructiebedrijf in Breda. Dit was een belangrijke leerschool voor Wiebenga, die met zijn skeletconstructies van gewapend beton nu beschouwd wordt als pionier van het 'Nieuwe Bouwen' of de 'Nieuwe Zakelijkheid'.

In dienst van dit bedrijf was Wiebenga verantwoordelijk voor o.a. de fabriekshallen van Société Céramique in Maastricht in 1912, de betonnen koepel in de Heilig Landstichting bij Nijmegen, bruggen bij Luik en Nijmegen. Wiebenga had tevens een belangrijk aandeel in de betonconstructies van sanatorium Zonnestraal (van Duiker) en de Van Nelle Fabriek in Rotterdam.



De graansilo is in de loop der jaren ingebouwd geraakt. Oorspronkelijke raampartijen zijn verdwenen of aangepast, de voorbouw is opgehoogd en tegen de noordzijde is, in diezelfde stijl, een extra graansilo gebouwd.

Deze ontwikkelingen doen echter niets af aan het feit, dat de graansilo een uniek gebouw is. Het Nieuwe Bouwen nam in de jaren 20 en 30 een hoge vlucht. Achteraf bezien is het silogebouw op het CHV-terrein een van de eerste exponenten van deze stijl, het ontwerp is gedateerd op 19 april 1916. Doordat de CHV het gebouw wilde slopen en de sloopwerkzaamheden al gestart waren voordat het gebouw aangemerkt werd als Rijksmonument, is het monument in verval geraakt, voornamelijk door vorst- en waterschade. Toch heeft het silogebouw, de sloopwerkzaamheden daargelaten, de tand des tijds redelijk doorstaan.

De witte graansilo is één van de oudste industriële gebouwen op het terrein. Het oudste gedeelte van de silo uit 1915, vormt samen met het achtergedeelte uit 1928 een architectonische eenheid. De functionalistische en zakelijke hoofdvorm heeft een van oorsprong azuur blauw dakoverstek en karakteristieke driedelige stalen kozijnen. Vroeger sierden op het dak de letters NCB.



Op de hoogte blijven?

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief